Kort antwoord: licht gewicht. Bij gewicht hoort altijd licht met ch, want dat betekent "niet zwaar". Ligt met een g bestaat ook, maar dat is de hij-vorm van liggen en gaat over een positie, niet over massa. Bedoel je één woord, dan schrijf je lichtgewicht, bijvoorbeeld een lichtgewicht koffer of de lichtgewichtklasse bij het boksen.
Waar de verwarring vandaan komt
Aan het einde van een Nederlands woord klinken g en ch precies hetzelfde. Licht en ligt zijn daarom homofonen: identiek in klank, verschillend in betekenis en spelling. Je hoort het verschil niet, dus je moet het weten.
Wat betekent wat
| licht | niet zwaar; niet donker; een lamp of straling |
| ligt | bevindt zich horizontaal ergens; van het werkwoord liggen |
Gewicht valt onder de eerste betekenis. Vandaar: een licht gewicht.
De vervangtruc
Zet in gedachten "zwaar" op de plek van het woord. Klopt de zin dan nog qua bouw, ook al draait de betekenis om? Dan is het licht.
- Deze fiets heeft een zwaar gewicht → dus: een licht gewicht
- De fiets zwaar in de schuur → onzin, dus daar hoort ligt
Een tweede controle: kun je het woord in de verleden tijd naar "lag" zetten? Dan is het ligt. Bij gewicht lukt dat niet.
Los of aan elkaar
Beide zijn correct, maar ze betekenen iets anders:
- Licht gewicht (los): het gewicht zelf is laag. "De tent heeft een licht gewicht."
- Lichtgewicht (aan elkaar): een soortaanduiding of categorie. "Een lichtgewicht tent." Of: "Hij vecht in het lichtgewicht."
In productteksten kom je bijna altijd de aaneengeschreven vorm tegen, omdat het daar om een eigenschap van het product gaat: een lichtgewicht rolstoel, een lichtgewicht laptop.
Nog een paar zinnen om het vast te zetten
- Het pakket ligt bij de buren en heeft een licht gewicht.
- Daar ligt de oplossing, en die is niet licht op te vatten.
- De handbagagekoffer is lichtgewicht en ligt boven in het bagagevak.
Waar je het kunt controleren
De officiële spelling van beide woorden staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal. Voor uitleg over veelverwarde woordparen kun je terecht bij Onze Taal en bij Taaladvies.net van de Nederlandse Taalunie. Betekenissen en voorbeeldzinnen vind je in het WikiWoordenboek.